![]() |
| Antonio Armengou Marro |
Arrasate eta Aramaioko historia txikiaren zehazkizunak eskaintzen ahaleginduko den espazio xumea da HOTS BEGI DANBOLINAK. Eta Pedro Ignacio de Barrutia, Aramaion jaiotako arrasatearrak XVIIIan idatzi bezala, "emaytera dator, milla barrion". Hala bedi.
apirila 16, 2025
MUSIKA-GERRA GARIZUMAKO IGANDEETAN, ARRASATEN
apirila 09, 2025
MR. HARRIS-ek UZTEN DIO MONDRAREN ENTRENATZAILE IZATEARI. 1927
Arrasateko Club Deportivo Mondragón futbol elkarteak entrenatzaile ingelesa izan zuen XX. mendearen hasieran. Oso gutxi iraun bazuen ere, entrenatzaile mitikoa bilakatu zen; beharbada herriak bere neurrietatik atera zuen pertsonaia hark jokalari sarrailagileekin egindakoa, baina errealitatea da hamarkadetan herriko futbol zaleen baitan Mr. Harris-en irudia egon zela bizirik. Idatzi nuen bere egunean ingelesari buruz, eta gaur ere dakart zutabe honetara, hain zuzen Arrasatetik alde egin baino lehen egin zioten omenaldia aitzakia hartuta.
1927ko apirilaren 2an eskaini zioten agur
afaria jokalariek eta klubeko agintariek, bezperan amaitu baitzen Harris jauna
eta CDM lotzen zituen hitzarmena. Hori dela eta, egun haietako batean
Arrasateko prentsa korrespontsal batek bere egunkarian ondoko lerroak idatzi
zituen Mr. Harrisi buruz;
“Mister Harris se va. El entrenador que tanto
ha enseñado al equipo del Club Deportivo Mondragón, el masajista sin igual se
nos marcha, dejándonos un grato recuerdo de su corta estancia entre nosotros.
No ha hecho más que seis meses, que han sido suficientes para captarse las
simpatías de todo el pueblo. Todo el tiempo que ha estado en ésta lo ha
dedicado enteramente a entrenar a nuestro equipo, y gracias a él, los
“equipiers” de nuestra primera entidad deportiva han aprendido mucho, pues él
ha sabido explicarles los secretos del viril deporte de la Rubia Albión.
Como despedida, hemos querido charlar un rato
con él, y ofrecer a los lectores la conversación sostenida:
¿Cuándo y cómo vino usted a España?
El primero de mayo de 1922. El Real Unión de
Irún me contrató para tres semanas a fin de preparar a su equipo para la final
del campeonato de España, que debía jugar en Vigo con el F.C.Barcelona.
Al ver los resultados que había dado mi
entrenamiento me contrataron para un año, y estando en Irún fui como masajista
acompañando al equipo vasco a Sud América.
A mi regreso de tierras americanas me contrató
el C.A.Osasuna de Pamplona, y cuando terminé el compromiso en la capital
navarra regresé a Fuenterrabía.
Me dirigí luego a Mondragón y vine a esta a fines de octubre, encontrándome a mi llegada a esta villa con que había terminado la primera vuelta del campeonato y el equipo de Mondragón no contaba en su haber con un solo punto. Entrené al equipo con cariño y éste, al terminar la segunda vuelta, contaba con once puntos, tres menos que el campeón del distrito"
apirila 02, 2025
PAULO URRUTIA, PICASSO ZALE ARRASATEARRA
![]() |
| Paulo Urrutia, Larrean 1979an |
Biteri eskoletako Felix Arano maisuaren ikasleetarikoa izan zen eta baita Luis Armengou marrazki eta frantseseko irakaslearena ere. Horrek guztiak Paulo gaztea izpiritu liberal aurrerakoi batez blaitu zuen, Urrutiaren ekintza guztietan aplikatu zena. Berak kontatzen zidan, 1978ko ekainean argitaratu nuen erreportaje txiki batean:
“Luis Armengourekin gaztetatik hasi nintzen, apaindura, irudia eta margoekin. Gero lanean horretaz baliatu nintzen, baina ezer gutxi. Etxean ere aukera gutxi nituen marrazkiaren bidetik jotzeko, oso lotuta bainengoen lanarekin, goiz-goizetik gauera arte. Gerra ondoren, berriz, Duesoko espetxean nengoela erretratu bana egin nien gurekin zeuden hiru apaizi eta fraide karmeldar bati. Nire marrazkiek txundituta utzi zituen eta kartzelako beste pintore batekin jarri ninduten harremanetan. Zortea izan nuen… Duesotik Puerto de Santa Mariara aldatu baininduten baina baita pintore hura ere, eta segitu nuen harekin ikasten. Baina aske geratu nintzenean, Arrasatera itzuli… eta pintura zeharo ahaztu nuen. Ez neukan astirik. Eta jubilatu arte ez nuen berriz ere pintzelik eskuan hartu”
Paulok aipatzen duen karmeldarra Aita Santi Onaindia zen, euskaltzalea. Lekuko izan nintzen 1979ko
![]() |
| Bere etxean, 1978an |
“Gernikako txikizioa beti izan dut gogoan. Picassoren koadro horren kopiaren baten atzetik ibili nintzen luzez, baina denbora zailak ziren eta ezin nuen inondik ere eskuratu. Behin, nire semeak Frantziatik ekarritako liburu batean aurkitu nuen lamina bat eta hura poza! Orduantxe esan nion neure buruari neronek egingo nuela koadro haren kopia bat neuretzat. Eta honela berraurkitu nintzen pinturarekin. Bukatu nuenean oso pozik nengoen. Picassok adierazi nahi zuena hobeto ulertu nuen. Guztion pintorea da Picasso, baita nire moduko jende xehearena ere”
Baina Paulek, behin Gernika bere pintzelekin birsortua, Picassorekin jarraitzea deliberatu zuen eta mendiak eta irakurzaletasunak uzten zioten tartetxoa aprobetxatzen zuen oihal gehiago bere marra eta koloreekin betetzeko, gehienetan Malagako artistaren maisu-lanak hautatuz.
“Etxera iristen zitzaizkigun “Paris Match” aldizkari jorian agertutako eredu batzuk hartu nituen eta “Gitarra jole zahar itsua”, “Judu zaharra eta haurra” eta beste asko margotu nituen. Baina beti-beti nire gogoaren atsedenerako, niri bizitza osoan borrokatu ditudan injustiziak nolabait ordezkatzeko. Pinturak horixe ekarri dit, jubilatu ondoren izan bada ere”
Honaino, Paulo Urrutia izan zenaren giza-profilaren beste arlo bat, etxeko lau horma artean garatutakoa bere gogoaren garapenerako.











